Een morele misser maken moet kunnen

13/02/2020

Technologische ontwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op. De toepassing van deze ontwikkelingen vindt vooral binnen organisaties plaats, waardoor de maatschappelijke norm van morgen in toenemende mate binnen het bedrijfsleven wordt ontwikkeld. Organisaties lopen dan ook steeds vaker tegen ethische kwesties aan, waar nog geen wetgeving voor bestaat. Tegelijk hebben zij wél de verantwoordelijkheid om integer te handelen. Dit vraagt om het ontwikkelen van morele sensitiviteit, maar dat kan alleen als de maatschappij, politiek en toezichthouders hen hierin ruimte geven om fouten te maken en te leren.

Geen tijd om te polderen

Als het om morele consequenties van nieuwe technologie gaat, roept de overheid op tot dialoog. Eerst polderen, dan invoeren. Dat is natuurlijk prima, maar die luxe is er vaak niet. Daar gaat technologische vernieuwing simpelweg te snel voor. Tegelijk worden organisaties hard afgerekend op morele missers, wanneer zij een verkeerde inschatting maken. Neem Facebook. Deze tech gigant loopt technologisch gezien op veel bedrijven voor. En daarmee ook op regulering. Dit resulteerde in het Cambridge Analytica schandaal, waarbij CEO Mark Zuckerberg zich voor de Amerikaanse senaat moest verantwoorden.

Een morele, agenderende rol

Je ziet hier duidelijk hoe de wetgever hopeloos op deze ontwikkelingen achterloopt. Dat kan ook bijna niet anders. Regulering behelst steevast de sociale norm van gisteren, of hooguit die van vandaag. Maar zeker niet die van morgen. Facebook neemt zijn morele, agenderende rol echter heel serieus en doet iets verrassends: het innoveert haar compliance functie. In een uitgebreid artikel in The Washington Post van Zuckerberg zelf, staat beschreven hoe Facebook algemeen beleid voor ‘publishing services’ wil ontwikkelen op thema’s als schadelijke content, politieke beïnvloeding en de beveiliging van data.

Ruimte om te leren

In mijn perceptie moeten organisaties zich eerst bewust worden van hun morele verantwoordelijkheid. Je moet je immers eerst verantwoordelijk voelen, voordat je jezelf verantwoordelijk gaat gedragen. Dit gaat gepaard met experimenteren en transparantie. Dus fouten maken mag, hierover duidelijk communiceren moet. Politiek en toezichthouders zouden organisaties hierin ruimte moeten bieden. Ruimte om te leren. Dat betekent dat ze niet bij elke misstap op hun vingers moeten worden getikt, maar dat er juist geduld en begrip moet worden getoond. Daarom pleit ik in deze voor een oude waarde: mededogen tonen.

Het zal af en toe mis gaan

We moeten begrijpen dat organisaties continu nieuwe en onbekende speelvelden betreden en hierbij tegen nieuwe ethische kwesties zullen aanlopen. Dat zal soms leiden tot foute inschattingen of zelfs morele missers. Maar organisaties die bereid zijn om hun nek uit te steken, die willen leren én transparant zijn over de fouten die ze hierin maken, verdienen in mijn perceptie begrip, geduld én mededogen. Ik geloof namelijk dat een maatschappij die mededogen toont, als hervonden waarde, tot betere oplossingen in ethische dilemma’s komt.

Experimenten zijn nodig

Op basis van deze visie heeft House of Performance een bank, een verzekeraar, een pensioenuitvoerder en een toezichthouder uitgenodigd voor een rondetafelgesprek met als thema: ‘De toekomst van toezicht’. De centrale vraag was hoe de toekomst van toezicht eruit moet zien en welke experimenten nú nodig zijn om die toekomst vorm te geven. De tagline die ontstond was: ‘De Toekomst van Toezicht is toezicht als directe incentive om de goede afweging te maken’. Het vervolg? We gaan binnenkort opnieuw om de tafel om de eerste experimenten te ontwikkelen. Practice what you preach dus!

Wil je verder met mij over dit onderwerp praten? Neem dan contact met me op!

 

 

Het kan beter

Wat kan er volgens jou beter? We vernemen het graag van je!

reCAPTCHA is required.
Sjoerd-1640x1800

Over de auteur

Anderen typeren mij als iemand waar je op kan bouwen, intelligent en flexibel waarbij ik snel kan wisselen tussen inhoud, niveau en perspectief. Ik ben ambitieus en beschik over veel energie.

Naar Sjoerd Hogenbirk
Geef een reactie hier...

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *